Primo Shllaku është shkrimtar, poet, studiues dhe përkthyes. Ai e refuzoi estetikisht dhe moralisht sistemin diktatorial dhe letërsinë e asaj kohe, ndaj vendos të botojë vetëm pas rënies së komunizmit. Është autor i shumë veprave në poezi dhe prozë, ndër të cilat përmendim vëllimin me poezi “Lule nate”, “Hana e njelmët e ditës”, studimin kritik “Një Uliks që s’mbërriti kurrë në Itakë”, përmbledhjen me novela “Muzikantët” deri te libri më i fundit me tri drama “Aktorë pa kujtesë”. Në panairin e vitit 2018 ai ka ardhur me një numër rekord përkthimesh “Kujtime të përtejvarrit” e François René de Chateaubrianit, “Lulet e së keqes” e Charles Baudelaireit, “Metamorfoza” e Franz Kafkas dhe dy vepra të Jean-Paul Sartre “Nekrassov” dhe “Baudelaire”.

Simone Weil, një filozofe e rëndësishme e shek. XX dhe aktiviste politike ka përjetuar  ekzilin, luftën, shfrytëzimin e proletariatit dhe vetmohimin, deri sa vdes në moshën 34-vjeçare. Ajo vjen për herë të parë në shqip me “Rëndesa dhe Hiri” (Pika pa sipwrfaqe, 2019) përkthyer nga Blerta Hyska, e cila bëri një prezantim në hapësirën e grupit ATA…

Duke ndjekur një rrugë pa shenjëzime, kalimtarët na ndihmojnë për t’u orientuar për në Çarshinë e vjetër, aty ku ndodhet një ndër pikat më të rëndësishme historike dhe kulturore të këtij qyteti: Muzeu Etnologjik i Prishtinës…

Të bësh një vepër arti është një akt politik. Pothuajse çdo gjë është politike. Është një gjë që na ka pushtuar, që na mbyt dhe që na frustron, por që kemi detyrën për ta përqafuar, për t’i dhënë imazh, për ta vënë në pikëpyetje…kjo është detyra jonë…

Manifesti përmban frazat më domethënëse të qasjes ndaj feminizmit dhe vetëdijësimit të grave që prej momentit të angazhimit të tyre kolektiv dhe është shkëputur nga përmbledhja e shkrimeve të shkrimtares dhe aktivistes Carla Lonzi, me titull “Le të pështyjmë mbi Hegelin dhe shkrime të tjera”. Të gjendura përballë një kohe kur gratë mbështesnin më shumë luftën e klasave sesa refuzimin e shtypjes së tyre, gratë italiane në vitet 1970-1972 vendosin të përballen me pikën kryesore të inferioritetit të tyre, që ishte ajo seksuale…

“Unë, ushtari i Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, betohem se do të luftoj për çlirimin e tokave shqiptare dhe bashkimin e tyre. Do të jem përherë ushtar besnik, luftëtar i denjë i lirisë, vigjilent, guximtar dhe i diciplinuar, i gatshëm që në çdo kohë pa kursyer as jetën time të luftoj për t`i mbrojtur interesat e shenjta të atdheut. Nëse shkel këtë betim, le të ndëshkohem me ligjet më të ashpra të luftës dhe nëse tradhëtoj, qoftë i humbur gjaku im.
Betohem, betohem, betohem.

Me rastin e 60-vjetorit të vdekjes së Bertold Brehtit, Teatri “Piccolo Teatro di Milano” përkujton autorin dhe veprën e tij “Opera për tri groshë” me regjisor Giorgio Strehler. Në kuadër të një serie takimesh për tekstet dhe autorin që po zhvillohen në Milano, sjellim për lexuesit e “Nyjes” një përmbledhje të intervistës së filozofit Rocco Ronchi në lidhje me librin e tij teorik “Brecht: Introduzione alla filosofia”, publikuar në vitin 2013. Intervista e filozofit është përkthyer nga gjuha origjinale…

Artan Raça është arkitekt i lirë. Mendimet e tij mbi arkitekturën kanë qenë më aktive se kurrë vitet e fundit kur politika shqiptare ka ndërmarrë aksione asgjesuese ndaj veprave trashëgimi kombëtare dhe po vazhdon ta orientojë ndërtimin në qytet drejt komercializimit të hapësirave publike. Mendimet e tij dhe qëndrimet e tij publike të shtyjnë në reflektim për arkitekturën, se përse ajo është e bukur apo përse është e shëmtuar kur kompromentohet dhe del nga misioni i saj që në thelb është aq njerëzor. Akoma më shumë të bën ta duash arkitekturën dhe të mendosh për të në momente kritike që kalojnë shoqëri si e jona. Mendimi i vazhdueshëm, konstant për arkitekturën dhe lidhjen e saj me pushtetin e përditshmërinë tonë mund të ndihmojë në përballjen qytetare dhe të guximshme ndaj situatave të papëlqyeshme.

Julio Cortázar (26 gusht 1914 – 12 shkurt 1984) e përshkruan origjinën e tij si koktej racash njerëzore: me origjinë baske nga babai dhe franceze nga nëna, u lind krejt rastësisht në Bruksel dhe u zhvendos në Argjentinë së bashku me familjen ku kaloi vitet e rinisë. Nëna ka qenë njeriu që ka ndikuar më shumë në rritjen e tij. Ajo ishte një grua që njihte gjuhën frënge, angleze dhe spanjolle e që fare mirë mund të ishte përkthyese, por për shkak të kushteve të vështira ekonomike zgjodhi të punojë në administratën shtetërore në Argjentinë. Ndërsa figura e babait u zhduk përjetësisht kur Cortazari ishte 3 vjeç…